İstanbul gibi yoğun trafik koşullarında ve uzun yolculuklarda sağladığı kolaylık nedeniyle milyonlarca sürücü tarafından tercih edilen otomatik vitesli araçlarla ilgili önemli bir uyarı yapıldı. Biyomekanik ve fizyoterapi alanlarında gerçekleştirilen güncel araştırmalar neticesinde, otomatik vites araçların sürücülerin çoğunun omurga sağlığını tehdit ettiği tespit edildi. Sürüş esnasında işlevsiz hale gelen sol bacağın yanlış pozisyonda durmasının leğen kemiği simetrisini bozduğu ve bel fıtığı riskini iki kat artırdığı belirlendi.
OTOMATİK VİTES KULLANAN SÜRÜCÜLER İÇİN UYARI
Özellikle debriyaj pedalının bulunmaması nedeniyle saatlerce hareketsiz kalan sol bacağın koltuğun altına kıvrılması veya rastgele yana yatırılmasının, omurgaya uygulanan yükü dengesizleştirdiğini ifade eden uzmanlar, bu asimetrik duruşun doğal eğriliği (lordoz) bozduğunu açıkladı.
GİZLİ ASİMETRİ OMURLAR ARASINDAKİ BASKIYI ARTIRIYOR
Manuel araçlarda her iki bacak aktif bir şekilde kullanılırken, otomatik vites sisteminde sol bacak tamamen devre dışı kalıyor. Otomatik viteste, ağırlık merkezinin tek bir tarafa kaymasıyla birlikte bel omurları (özellikle L4-L5 ve L5-S1 diskleri) arasındaki basınç dengesi bozuluyor. Uzun süre bu pozisyona maruz kalan disk dokusu zamanla yıpranarak dışarı doğru taşınıyor ve sinirlere baskı yaparak bel fıtığına yol açabiliyor.
SOL AYAK DAYAMA PLAKASI ÖNEMLİ BİR ERGONOMİK UNSURDUR
Uzmanlar, araç tasarımcılarının sürücü kabinine entegre ettiği “ayak dayama plakası” (dead pedal / footrest), yalnızca estetik bir öğe değil, aynı zamanda omurga biyomekaniğini korumak amacıyla tasarlanmış hayati bir ergonomi unsuru olduğuna dikkat çekti. Sol ayağın bu platforma tam taban basacak şekilde yerleştirilmesi, vücudun koltuğa eşit dağılmasını sağlayarak leğen kemiğini sabit tutmakta ve omurgaya binen titreşimleri emmektedir. Sol bacağın bu destekten mahrum kalması ise alt gövdenin tüm stabilitesini bozarak omurga üzerindeki mekanik baskıyı artırmaktadır.
DİZİN HAFİF BÜKÜLMESİ GEREKİR
Omurga sağlığını korumak adına ilk olarak sol ayağın koltuğun altına kıvrılmaması, tabanın ayak dayama plakasına tam oturması ve dizin hafifçe bükülü kalması gerekmektedir. Koltuk ayarları yapılırken, sağ ayak frene tam bastığında ve sol ayak destek plakasındayken her iki dizde de yaklaşık 120 derecelik rahat bir açının korunması leğen kemiğinin dengesi açısından kritik öneme sahiptir.
100-110 DERECE KURALINA UYMALISINIZ
Ayrıca arka cepte taşınan kalın cüzdan veya telefon gibi eşyaların sürüş öncesinde çıkarılması önerilmektedir; zira bu alışkanlık oturma pozisyonunu tek taraflı olarak yükselterek omurgada skolyoz benzeri eğriliklere sebep olabiliyor. Koltuk sırtlığı 100-110 derecelik açıda tutulduğunda bel boşluğunun yeterince desteklenmesi sağlanmakta ve uzun yolculuklar sırasında en az 90 dakikada bir mola verilerek kısa esneme hareketleriyle pasif kasların canlandırılması fıtık riskini minimum düzeye indirmektedir.